Pociąg dużych prędkości... na wodór!

Trendy regulacyjne w Unii Europejskiej, związane przede wszystkim z zaostrzeniem polityki klimatycznej w stosunkowo krótkim czasie, powodują zwiększoną presję na rynku na opracowywanie nowych rozwiązań, które będą mogły zostać wykorzystane w procesie dekarbonizacji transportu. Wobec różnego rodzaju ograniczeń związanych z technologiami bateryjnymi w centrum zainteresowania znalazły się rozwiązania wodorowe. Choć produkcja zielonego wodoru jest bardzo kosztowna, wodór ma szereg niezaprzeczalnych zalet, jak choćby zapewnienie wysokiego – w porównaniu z technologiami bateryjnymi – zasięgu. W Europie jeżdżą już z pasażerami elektryczne zespoły trakcyjne wykorzystujące jako źródło energii elektrycznej zarówno baterie litowo-jonowe, jak i wodorowe ogniwa paliwowe.

Dotychczas były to jednak wyłącznie jednostki przeznaczone do ruchu regionalnego. W Hiszpanii 10 przedsiębiorstw postanowiło natomiast połączyć siły, aby stworzyć układ napędowy wykorzystujący zarówno wodorowe ogniwa paliwowe, jak i akumulatory, przeznaczony dla pociągów dużych prędkości. Liderem projektu jest Patentes Talgo, hiszpański producent taboru szynowego, którego pociągi dużych prędkości serii Talgo 250 będą bazą dla nowej konstrukcji. W projekcie uczestniczyć będą również Golendus, Ingeteam, Repsol, Sener i Optimus3D, Universidad Pontificia Comillas oraz Tecnalia, a także Adif w charakterze obserwatora.

Dla projektu przyznano dofinansowanie w wysokości 6,5 mln euro z hiszpańskiego Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, określanego w Polsce popularnie mianem KPO. Co istotne, projekt będzie miał charakter kompleksowy – obejmie nie tylko opracowanie układu napędowego i wyprodukowanie prototypu w oparciu o wspomnianą konstrukcję Talgo 250 o zmiennym rozstawie osi, ale również zaprojektowanie rozwiązań dla całego cyklu życia, z produkcją wodoru włącznie. Udział Adif, zarządcy hiszpańskiej infrastruktury kolejowej, jako obserwatora w projekcie, jest związany z analizą wykorzystania wodoru w jego obszarze funkcjonowania.

Zaangażowanie poszczególnych partnerów będzie miało zróżnicowany charakter. Ingeteam będzie odpowiedzialny za zaprojektowanie, wybudowanie i przetestowanie odwracalnych konwerterów dużej mocy przeznaczonych do ładowania ogniw litowo-jonowych z sieci trakcyjnej. Golendus i Repsol mają odpowiadać za rozwiązania w zakresie produkcji i dystrybucji wodoru. Sener opracuje materiały analityczne, w tym analizy ryzyka i symulacje operacyjne. Z kolei Optimus3D ma pracować nad nowymi materiałami i procesami produkcyjnymi, wykorzystującymi technologie produkcji addytywnej.