ZSK w Łódzkiem: Kiedy powstaną nowe linie?

O rozwiązaniach komunikacyjnych dla województwa łódzkiego przewidzianych w Zintegrowanej Sieci Kolejowej (ZSK) i Horyzontalnym Rozkładzie Jazdy (HRJ) rozmawiali m. in.: marszałek województwa łódzkiego Joanna Skrzydlewska, członek zarządu CPK (Port Polska) ds. kolei Piotr Rachwalski oraz pełnomocnik zarządu ds. przygotowania inwestycji w PKP PLK Rafał Banaszkiewicz. Zarówno ZSK, jak i HRJ przewidują w regionie prawdziwą komunikacyjną rewolucję, która zapewni pasażerom kolejowym nowy standard podróżowania i krótsze czasy przejazdu.

Łódź w centrum sieci szybkich połączeń

Łódzkie to pierwszy region w Polsce, gdzie pojawi się Kolei Dużych Prędkości. Prace budowlane w samej Łodzi już trwają. Linia Y połączy Warszawę z Łodzią, a następnie z Poznaniem i Wrocławiem. Według harmonogramów odcinek Warszawa – Łódź ma zostać uruchomiony w 2032 r., wraz z zakończeniem budowy nowego lotniska, a do 2035 r. przewidziane jest połączenie Łodzi z Poznaniem i Wrocławiem. Trwa budowa tunelu dla Kolei Dużych Prędkości, stanowiącego integralną część odcinka KDP Łódź – Wrocław. Początek drążenia na łódzkiej Retkini jest planowany na I kwartał 2027 r. Tunel będzie przebiegał pod ścisłym centrum miasta, by połączyć dotychczasową stację czołową Łódź Fabryczna m. in. z Wrocławiem i Poznaniem.

Planowana w ZSK sieć kolejowa ma znacząco wzmocnić rolę Łodzi jako węzła kolejowego na osi wschód – zachód oraz północ – południe. Uwzględnia m. in. połączenia w kierunku Kutna, a dalej Centralną Magistralą Kolejową Północ do Torunia i Trójmiasta, a także na południe przez Bełchatów, Radomsko i Częstochowę w stronę Górnego Śląska. Ważnym węzłem na linii Y ma być również Sieradz. – Łódź to od lat najbardziej zaawansowana część programu kolejowego Port Polska, który jest już realizowany. Inwestycje w łódzkim, nie tylko te związane z Kolejami Dużych Prędkości, zrewolucjonizują podróże i przybliżą kolej pasażerom – mówi Piotr Rachwalski.

– Województwo łódzkie ma szczęście i szansę być regionem, przez który będzie przebiegać linia KDP. W docelowym układzie ma być wręcz miejscem przecięcia dwóch podstawowych kierunków ruchu kolejowego w Polsce. To stawia też przed nami dodatkowe wyzwania, szczególnie związane z funkcjonowaniem naszego przewoźnika, Łódzkiej Kolei Aglomeracyjnej. Dodam: najlepszej kolei aglomeracyjnej w kraju. Zawsze powtarzam, że KDP to rwąca rzeka, która będzie przepływać przez województwo łódzkie, a naszym zadaniem jest zapewnić jej dopływy, czyli właśnie połączenia regionalne, które każdego dnia dowożą mieszkańców do pracy czy szkoły. Dlatego tak ważne jest, żebyśmy wspólnie wypracowywali rozwiązania, które uwzględnią rolę ŁKA, będącej kręgosłupem transportowym naszego regionu – dodaje marszałek Skrzydlewska.

Krótsze czasy podróży

Dzięki planowanej w ZSK budowie i modernizacji linii kolejowych mieszkańcy województwa łódzkiego będą mogli korzystać zarówno z połączeń KDP, jak i kolei konwencjonalnej. Planowany od 2035 roku Horyzontalny Rozkład Jazdy zakłada wprowadzenie regularnych połączeń o stałych godzinach odjazdu, które zintegrują kolej dalekobieżną, regionalną i transport autobusowy. Nowy rozkład jazdy, z ofertą przewozową dostosowaną do potrzeb pasażerów, obejmie wszystkie powiaty. Uwzględni również kluczowe dla województwa regionalne centra przesiadkowe, m.in. dworce Łódź Fabryczna, Łódź Kaliska i Łódź Widzew, a także stacje w Koluszkach, Kutnie, Skierniewicach, Sieradzu, Piotrkowie Trybunalskim i Tomaszowie Mazowieckim.

Łódź, nowe lotnisko i Warszawę połączą pociągi AeroExpress, które będą kursowały co 15 minut między Warszawą a lotniskiem oraz co 30 minut między Warszawą a Łodzią. Według najnowszych prognoz w 2035 r. z pociągów AeroExpress będzie korzystać około 30 tys. pasażerów na dobę, a linia KDP Warszawa – Łódź będzie najbardziej obciążonym ruchem odcinkiem kolejowym w Polsce.

Według przeprowadzonych analiz ZSK dla najszybszych pociągów podróż z Łodzi ma zająć:

• do Warszawy – ok. 40 minut;
• do Częstochowy i Kielc – ok. 60 minut;
• do Wrocławia i Poznania – ok. 60 minut;
• do Radomia – ok. 70 minut;
• do Krakowa – ok. 85 minut;
• do Torunia – ok. 90 minut;
• do Katowic – ok. 95 minut;
• do Lublina – ok. 105 minut;
• do Bydgoszczy – ok. 120 minut;
• do Szczecina – ok. 130 minut;
• do Gdańska – poniżej 180 minut.

Pozostałe inwestycje kolejowe w regionie

W 2027 r. PKP PLK planują podnieść prędkość na Centralnej Magistrali Kolejowej (CMK), przebiegającej przez województwo łódzkie i docierającej do Opoczna, do 250 km/h. Docelowo ZSK przewiduje powiązanie CMK z Magistralą Małopolsko-Świętokrzyską za pomocą nowej linii przez Opoczno, co skróci czas podróży do Kielc, Krakowa oraz w kierunku Podkarpacia. Plan zakłada także powstanie nowych linii między Wieluniem a Bełchatowem oraz połączenie Piotrkowa Trybunalskiego z Tomaszowem Mazowieckim. Zmodernizowane zostaną również kluczowe odcinki linii kolejowych nr: 1, 24 i 25 w województwie łódzkim.

– ZSK nadaje Łodzi charakter istotnego punktu na transportowej mapie Polski. Miasto stanie się miejscem integracji kolei dużych prędkości z siecią regionalną i aglomeracyjną. W najbliższych latach zobaczymy pierwsze wymierne efekty naszch prac: podróże między dużymi miastami będą szybkie, a bezproblemowe dotarcie do Łodzi pozwoli przesiąść się tam podróżującym na kolejne pociągi. To plan na zaoszczędzenie czasu i wygodne podróże – mówił Rafał Banaszkiewicz, pełnomocnik zarządu ds. przygotowania inwestycji w PKP PLK.

 Kolej także dla przewozów towarowych

ZSK na obszarze województwa łódzkiego zakłada również rozwój Magistrali Węglowej jako kluczowego korytarza transportowego dla polskich portów oraz Magistrali Wschód – Zachód, na której prognozowany jest dynamiczny wzrost ruchu towarowego związany z rozwojem Nowego Szlaku Jedwabnego. W Sieradzu planowany jest terminal intermodalny, który będzie pełnił ważną rolę w transporcie cargo.

W koncepcji ZSK przewidziano także rozwój kilku uzupełniających się korytarzy kolejowych w województwie. Pozwoli to zwiększyć zastępowalność poszczególnych odcinków sieci, co ma znaczenie również z punktu widzenia potrzeb obronnych (dual-use).

Horyzontalny Rozkład Jazdy

Horyzontalny Rozkład Jazdy (HRJ) to długoterminowy rozkład jazdy pasażerskich połączeń kolejowych w Polsce, który ma obowiązywać od 2035 r. Ma on stworzyć spójną i przewidywalną siatkę połączeń dla pasażerów o stałych godzinach kursowania pociągów, łącząc kolej dalekobieżną, regionalną i aglomeracyjną z transportem autobusowym. HRJ wskazuje, gdzie potrzebne są nowe lub częstsze połączenia i jaka infrastruktura jest niezbędna do ich obsługi.

Województwo łódzkie w ramach HRJ zostanie włączone w podstawową sieć połączeń międzynarodowych w kierunku Niemiec, państw Bałtyckich oraz Czech. Południowa część województwa uzyska nowe połączenia dalekobieżne przez Wieluń i Bełchatów do Warszawy oraz Wrocławia. Pociągi dalekobieżne w kierunku Wrocławia i Poznania będą mogły kursować co 30 minut, a w kierunku Warszawy jeszcze częściej, uwzględniając połączenia dedykowane dla lotniska – AeroExpressy. Pozostałe pociągi dalekobieżne będą kursować co 2 godziny, a na głównych liniach, takich jak Kutno – Łódź, Łódź – Tomaszów Mazowiecki czy Piotrków Trybunalski – Skierniewice – co 1 godzinę lub częściej.

Pociągi regionalne obsłużą wszystkie miasta zlokalizowane przy liniach kolejowych, a dzięki synergii i spójności z projektami Kolej+ oraz inwestycjami PKP PLK pozwolą na pogodzenie zwiększonego ruchu pociągów regionalnych i dalekobieżnych. Dzięki temu możliwe będzie kursowanie pociągów co najmniej co godzinę na wszystkich ważniejszych trasach kolejowych województwa, zwiększając częstotliwość do co 30 minut lub częściej dla miejscowości położonych bliżej aglomeracji łódzkiej.