Kolejarze piszą do Tuska w obronie Funduszu Kolejowego!

Izba Gospodarcza Transportu Lądowego (IGTL), Forum Kolejowe Railway Business Forum (RBF) oraz Związek Niezależnych Przewoźników Kolejowych (ZNPK) przygotowały list otwarty do premiera Donalda Tuska, w którym apelują o niezwłoczne przeprowadzenie reformy Funduszu Kolejowego „bez dalszego odsuwania wejścia w życie gotowej już ustawy”. Organizacje opowiadają się także za wprowadzeniem polityki opłat za dostęp do infrastruktury w sposób wspierający rozwój przewozów towarowych.

Fundusz Kolejowy opóźniony o rok

Wczoraj (3 września) Piotr Malepszak, wiceminister infrastruktury nadzorujący kolej oraz pełnomocnik rządu ds. CPK, poinformował, że reforma Funduszu Kolejowego, tak bardzo oczekiwana i zapowiadana od wielu miesięcy, nie wejdzie w życie od początku przyszłego roku, ani też w kwietniu 2027 r., lecz nastąpi to od 1 stycznia 2028 roku.

– Procedujemy temat dalej, żeby trafił na podpis prezydenta na początku przyszłego roku i wszedł w życie od 1 stycznia 2028. Budżet na 2027 rok już jest praktycznie zatwierdzony, z dużym wzrostem nakładów na infrastrukturę kolejową. Zarówno na inwestycje, jak i na utrzymanie będziemy mieli 5 miliardów złotych więcej dla PKP PLK – mówi nam Malepszak.

Przypomnijmy, że do tej pory zakładano, że znowelizowany Fundusz ze znacznie zwiększonym budżetem (z 2 do 10 mld złotych rocznie) stanie się stabilnym źródłem finansowania inwestycji kolejowych realizowanych przez PKP PLK, aby spółka nie musiała czekać na środki unijne i mogła unikać “górek” i “dołków” inwestycyjnych.

Decyzja ta spotkała się z krytyką i ostrą reakcją organizacji zrzeszających firmy kolejowe, które wystosowały list otwarty do premiera Donalda Tuska.

List otwarty organizacji kolejowych

RBF, IGTL i ZNPK w swoim piśmie zwracają uwagę na rażącą niespójność deklaracji politycznych dotyczących rozwoju kolei w Polsce z działaniami, w tym legislacyjnymi, podejmowanymi na poziomie rządowym.

Na wstępie kolejarze podkreślają, że premier Tusk wielokrotnie i jednoznacznie mówił o kolei jako o jednym z najważniejszych priorytetów swojego rządu. „Podczas targów TRAKO w 2025 r. powiedział Pan: „Kolej będzie absolutnym priorytetem polskiego rządu, przynajmniej przez najbliższe kilka lat.” (…) W lipcu tego roku, prezentując Zintegrowaną Sieć Kolejową na stacji Warszawa Zachodnia, powiedział Pan: „Budujemy najbardziej nowoczesną sieć kolejową na kontynencie.” – czytamy w liście otwartym.

„Branża kolejowa słucha tych słów bardzo uważnie. I właśnie dlatego musimy dziś zadać Panu Premierowi proste pytanie: czy za deklaracją o absolutnym priorytecie dla kolei idą rzeczywiste decyzje państwa?” – piszą organizacje. „Dziś coraz trudniej udzielić na to pytanie odpowiedzi twierdzącej” – dodają.

Fundusz Kolejowy potrzebny od zaraz

Trzy organizacje kolejowe przypominają, że o reformę Funduszu Kolejowego, instrumentu, który ma zapewnić kolei stabilne i bardziej elastyczne finansowanie inwestycji infrastrukturalnych, apelują od wielu lat i przypominają, że analogiczne rozwiązania funkcjonują już w segmencie drogowym.

„Sieć kolejowa zaś to element infrastruktury krytycznej i systemu bezpieczeństwa państwa, a także podstawa efektywności gospodarki i poprawy usług przewozowych dla mieszkańców. Reforma Funduszu miała wejść w życie 1 stycznia 2027 r. Ministerstwo Infrastruktury wielokrotnie deklarowało dążenie do utrzymania tego terminu. Tymczasem branży została właśnie przekazana informacja o planowanym przesunięciu wejścia reformy w życie o rok. Znamienny jest fakt, że termin ten przypada już po wyborach parlamentarnych” – czytamy w liście.

RBF, IGTL i ZNP podkreślają, że rok opóźnienia w reformie instrumentu, który ma finansować rozwój kolei, trudno uznać za przejaw traktowania kolei jako „absolutnego priorytetu”, zwłaszcza po zaprezentowaniu ambitnego planu Zintegrowanej Sieci Kolejowej.

„Wiarygodność tych planów w oczach branży dramatycznie spada. Trudno tym samym dostrzec także dbałość o polskie firmy i przemysł” – zaznaczają kolejarze.

Kolej towarowa i zrównoważenie modalne transportu

Organizacje zwracają także uwagę na niepokojącą sytuację przewozów towarowych, które w ostatnich trzech latach nadal traciły udział w rynku transportowym i przypominają, że kolej towarowa potrzebuje obniżania barier konkurencyjnych, a nie tworzenia nowych.

„Wierzymy, że Pan Premier spowoduje podjęcie odpowiednich decyzji, które pozwolą zweryfikować, czy słowa o „absolutnym priorytecie” są rzeczywiście zobowiązaniem Prezesa Rady Ministrów i całego rządu" – piszą w liście.