Rosyjskie ataki na ukraińską kolej doprowadziły do poważnych zniszczeń w taborze Ukrazliznyci. Jak przyznaje przewoźnik, jego rezerwa lokomotyw zbliża się do wyczerpania. Koleje Ukraińskie rozmawiają z innymi szerokotorowymi operatorami europejskimi o sposobach zaradzenia kryzysowi – informuje „Financial Times”.
W ciągu ponad czterech lat od rosyjskiej pełnoskalowej agresji na Ukrainę wielokrotnie pisaliśmy o kolejnych
rosyjskich atakach o charakterze terrorystycznym na ukraińskie pociągi (również te
pasażerskie, przewożące ludność cywilną). Szczególnie dużym echem odbił się atak dronowy na pociąg Kijów – Warszawa, przeprowadzony we wrześniu
tuż przy granicy Polski.
Atakowana jest również infrastruktura – stacje, terminale przeładunkowe czy obiekty zaplecza technicznego. W efekcie Koleje Ukraińskie tracą kolejne jednostki taboru – wagony oraz lokomotywy. Ich naprawy, nie w każdym przypadku zresztą możliwe, oraz oczekiwane dostawy nowych maszyn (w ubiegłym roku Ukrzaliznycia zamówiła w Alstomie
łącznie 55 elektrowozów Traxx Hauler) nie nadążają za tempem zniszczeń.
Rosja niszczy ukraińską kolej, by złamać całe państwo
Co gorsza, rosyjska armia niszczy ukraiński tabor coraz szybciej. Minister spraw zagranicznych Ukrainy Andrij Sybiha już w połowie września informował, że od początku pełnoskalowej rosyjskiej inwazji (24 lutego 2022 r.) agresor zniszczył już ponad 500 tych maszyn. Około 60% tej liczby to straty poniesione w bieżącym roku – uszkadzanych było nawet 40 lokomotyw mieesięcznie. Nieco później, w drugiej połowie miesiąca, ukraińskie Ministerstwo Odbudowy, Infrastruktury i Transportu podało dokładniejsze liczby: Ukrzaliznycia straciła do tego czasu 533 lokomotyw, a przewoźnicy prywatni – 75. Do odbudowy nadaje się tyko część z nich.
Jest to celowe działanie agresora. W ostatnim czasie szczególnie często są atakowane pociągi transportujące zboże oraz rudę żelaza – główne ukraińskie produkty eksportowe. Brak taboru, obok samych zniszczeń infrastruktury, staje się słabym ogniwem ukraińskiej logistyki.
Kolej, zwłaszcza – towarowa, odgrywa tam znacznie większą rolę niż w Polsce (choć
znaczenie transportu drogowego stopniowo rośnie). Zarówno obsługa cywilnych potrzeb gospodarki (ze szczególnym uwzględnieniem importu oraz eksportu poprzez granicę z Polską, Słowacją i Rumunią, ale także – mimo niebezpieczeństw związanych z wojną – przez porty czarnomorskie), jak i zaopatrzenie wojska nie byłyby możliwe bez transportu kolejowego.
Oprócz tego kolej jest niezastąpionym środkiem ewakuacji ludności cywilnej, a także
narzędziem tzw. „żelaznej dyplomacji”. Jej zniszczenie oznaczałoby więc paraliż i upadek państwa.
Nowe maszyny potrzebne na dłuższą metę, używane – od zaraz
– Aby utrzymać ten życiodajny transport, Ukraina pilnie potrzebuje zastąpienia [zniszczonych lokomotyw]. Prosimy wszystkich naszych partnerów o pilną pomoc w znalezieniu lokomotyw przystosowanych do pracy na torze 1520 mm, a jednocześnie – w sfinansowaniu zamówienia nowych – wezwał Sybiha. Jak argumentował – to konieczne, by zapobiec kryzysowi humanitarnemu oraz wzmocnić odporność Ukrainy na rosyjskie ataki.
Jak podaje „Financial Times”, powołując się na ukraińskiego ministra rolnictwa Tarasa Wysockiego, trwają rozmowy między Ukrainą a jej europejskimi sojusznikami w tej sprawie. Ich przedmiotem mają być z jednej strony interwencyjne dostawy używanych lokomotyw szerokotorowych, z drugiej – finansowe wsparcie zakupów nowego taboru.
Potencjalne wsparcie mogłyby okazać przede wszystkim państwa europejskie będące obecnie częścią politycznego Zachodu, lecz mające szerokotorową sieć kolejową, będącą pozostałością po ich przynależności do Rosji lub ZSRR. W takim położeniu są Litwa, Łotwa, Estonia oraz Finlandia. Teoretycznie w grę mogłaby wchodzić jeszcze polska spółka PKP LHS, której sytuacja taborowa jest jednak nie najlepsza: jej pojazdy trakcyjne to kilkudziesięcioletnie ST44 i SM48, częściowo po modernizacjach – a
przetarg na 12 (lub 20) nowych lokomotyw jest dopiero przygotowywany.
Słowacja przekaże dwuczłonowe elektrowozy
Międzynarodowa koalicja na rzecz podtrzymania zdolności transportowych Kolei Ukraińskich zaczęła już powstawać. Podczas międzynarodowego szczytu „Karpackiej Ósemki” (C8 – Ukraina, Rumunia, Słowacja, Czechy, Węgry, Austria, Serbia i Polska) w Bukowlu zawarto porozumienie w sprawie grantu o wartości 100 milionów dolarów, przeznaczonego właśnie na zakup używanych lokomotyw dla Ukrzaliznyci. Inicjatywa ta ma być częścią programu RELINC, zarządzanego przez Bank Światowy, finansowanego z funduszu powierniczego Ukraine Relief, Recovery, Reconstruction, and Reform Trust Fund (URTF) i obejmującego – obok komponentu kolejowego – także drogowy. Cel RELINC to ułatwienie bieżącego funkcjonowania ukraińskiej infrastruktury transportowej oraz odbudowa jej ze zniszczeń wojennych.
Oprócz tego przekazanie trzech (na początek) lokomotyw elektrycznych zadeklarowały Koleje Słowackie. Przewoźnik ten obsługuje linię ŠRT – wybudowany w latach 60. XX wieku 88-kilometrowy odcinek łączący przejście graniczne Użhorod – Matovce ze stacją Haniska pri Košiciach. Linia jest zelektryfikowana, a pociągi towarowe prowadzą na niej dwuczłonowe lokomotywy słowackiej serii 125.8 (szerokotorowy odpowiednik polskich ET40).
Na szczycie C8 omawiano również plany rozwoju kolejowych połączeń pasażerskich między Ukrainą a sąsiednimi krajami (w tym – Polską) oraz kwestie energetyczne. Koleje Ukraińskie pozyskały wstępnie 130 mln euro z Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju na zwiększenie odporności energetycznej. Projekt UZ Energy ma składać się głównie z inwestycji w rozproszone (a więc mniej podatne na ataki) odnawialne źródła energii.
Zapisz
się do newslettera:
![Rosjanie zaatakowali pociąg relacji Kijów - Warszawa [AKTUALIZACJA]](https://www.rynek-kolejowy.pl//img/20260914085940fotZoltanX.png_213-100.png "Rosjanie zaatakowali pociąg relacji Kijów - Warszawa [AKTUALIZACJA]")
