Publiczny przewoźnik Great British Railways ma być uruchomiony w przyszłym roku

Wielka Brytania odchodzi od prywatyzacji kolei na rzecz powtórnego jej znacjonalizowania. Powołano nowy podmiot publiczny, łączący zarządzanie infrastrukturą kolejową i przewozy pasażerskie. Rząd nacjonalizuje operatorów kolejowych, aby zreformować rozdrobniony system. Tymczasem Brytyjski Departament Transportu (DfT) opublikował właśnie harmonogram kluczowych nadchodzących kroków i kamieni milowych w ramach przygotowań do uruchomienia w 2027 roku Great British Railways (GBR). Nowa spółka publiczna, której utworzenie po raz pierwszy zaproponowano w 2021 roku, będzie odpowiedzialna za zarządzanie brytyjską siecią kolejową i obsługę przewozów pasażerskich.

DfT twierdzi, że opublikowanie harmonogramu i dokumentów wspierających reformę kolei ma zapewnić „większą przejrzystość i jasność dla opinii publicznej, branży, parlamentarzystów i innych interesariuszy”. Do najważniejszych punktów harmonogramu będzie publikacja przez Network Rail i DfT Operator strategii dotyczącej taboru i infrastruktury, która spodziewana jest latem tego roku. Strategia taboru i infrastruktury określi, w jaki sposób kolej będzie wdrażać w czasie decyzje dotyczące taboru, infrastruktury i trakcji.

Kolejne kamienie milowe planowane na wiosnę 2027 r. i obejmują publikację dokumentu dotyczącego polityki dostępu do infrastruktury i użytkowania, który określi, w jaki sposób GBR będzie zarządzać dostępem do sieci kolejowej i korzystaniem z niej, oraz publikację przez organ regulacyjny, Urząd ds. Kolei i Dróg, proponowanej procedury dla operatorów przewozów towarowych i operatorów korzystających z otwartego dostępu, którzy będą chcieli odwołać się od decyzji GBR w sprawie opłat lub dostępu.

Rząd opublikuje również jesienią 2027 r. długoterminową strategię. Określi ona cele strategiczne, którymi będą kierować się zarówno GBR, jak i rząd w procesie decyzyjnym, nakreślając długoterminowe rezultaty, jakie kolej ma osiągnąć w ciągu 30 lat. – Będzie to pierwsza tego rodzaju strategia, która zapewni całemu sektorowi większą pewność i jasność co do długoterminowego kierunku rozwoju kolei – informuje DfT.

Większość przewozów pasażerskich po uchwaleniu ustawy o własności publicznej w 2024 r. znajduje się już w rękach publicznych. Govia Thameslink Railway, największy operator, jako ostatni przeszedł na własność publiczną 1 czerwca. Ustawa o kolejach, która powoła Great British Railway w ustawodawstwie brytyjskim i połączy 17 odrębnych organizacji, w tym zarządcę infrastruktury Network Rail, jest obecnie procedowana przez parlament.

Branża brytyjska z zadowoleniem przyjęła publikację harmonogramu kolei, co zapewni „bardzo potrzebną przejrzystość”. – Dostawcy będą szczególnie zainteresowani postępem w opracowywaniu jasnych, długoterminowych planów, które dadzą im pewność inwestowania – mówią przedstawiciele branży kolejowej.