Włochy. Zielone światło dla trzeciego operatora KDP

Przełomowy moment dla włoskiej sieci kolei dużych prędkości, która będzie świadkiem rozszerzenia konkurencji na torach. Dokładnie chodzi o SNCF, czyli francuskie koleje państwowe, które dołączą do grona obecnych na sieci od wielu lat firm Trenitalia (FS) i Italo. Od przyszłego roku na tory mają wyjechać piętrowe pociągi TGV M.

Włoski zarządca deklaruje otwartość

Włoski Urząd ds. Konkurencji (AGCM) w komunikacie prasowym opublikowanym na swojej stronie internetowej, ogłosił, że przyjął i uznał za wiążące zobowiązania złożone przez włoskiego zarządcę Rete Ferroviaria Italiana (RFI) w ramach postępowania w sprawie barier w dostępie do rynku transportu kolejowego. Decyzja ta stanowi decydujący krok dla rynku kolei dużych prędkości, ponieważ promuje większą konkurencję poprzez wejście trzeciego operatora i otwiera nowe możliwości poprawy usług, jakości i konkurencyjności z korzyścią dla pasażerów. Postępowanie, które wszczęto w marcu 2025 r. miało na celu zbadanie domniemanego nadużycia pozycji dominującej zarządcy infrastruktury. Jego działania miały koncentrować się na przydzielaniu przepustowości na sieci KDP w taki sposób, że uznano iż utrudnia to dostęp do krajowej infrastruktury kolejowej i nie daje możliwości wejścia nowych operatorów na rynek pasażerskich przewozów KDP.

Narodowy zarządca RFI zobowiązał się jednak do przydzielenia nowemu operatorowi minimalnego pakietu 18 slotów na liniach dużych prędkości. Chodzi o trasy Turyn/Mediolan/Rzym – Turyn/Mediolan/Wenecja. Zagwarantowano także stabilność w dostępie do torów przez okres dziesięciu lat. Środek ten ma na celu zapewnienie skutecznego i zrównoważonego wejścia nowego operatora na rynek. Ponadto RFI zobowiązało się, że zmodyfikuje zasady regulaminu sieci, wyraźnie dostosowując je do europejskich zasad dotyczących optymalnego wykorzystania infrastruktury, ochrony potrzeb pasażerów i promowania konkurencji.

Urząd ds. Konkurencji uznał przy tym, że środki te są odpowiednie do rozwiązania problemów związanych z konkurencją, ponieważ zapewniają uczciwy, przejrzysty i niedyskryminacyjny dostęp do sieci dużych prędkości oraz zwiększają otwartość i konkurencyjność powiązanego rynku, co przynosi korzyści użytkownikom i całemu systemowi.

Francuskie koleje od września 2027 r.

SNCF Voyages Italia również wydał oświadczenie, w którym z zadowoleniem przyjął decyzję Urzędu ds. Konkurencji i przyjął zobowiązania zarządcy RFI dotyczące zagwarantowania nowym operatorom równego dostępu do włoskiego rynku kolei dużych prędkości. Realizacja pierwszej części tych zobowiązań, polegającej na natychmiastowym uznaniu części wnioskowanych slotów kolejowych, jest niezbędna, aby umożliwić francuskim kolejom uruchomienie ogłoszonego planu ekspansji usług na rynek włoski. Plan zakłada rozwój nowej oferty kolei dużych prędkości we Włoszech od września 2027 roku.

Dzięki temu projektowi SNCF wprowadzi na rynek włoski 15 pociągów dużej prędkości nowej generacji, które będą w stanie pomieścić większą liczbę podróżnych, a jednocześnie zapewnią maksymalny komfort, konkurencyjne ceny i zrównoważone doświadczenie podróżowania. Zapewni to dostęp do kolei dużych prędkości ponad 10 milionom pasażerów rocznie we Włoszech.

Decyzja Urzędu, jak wyjaśnia SNCF w oświadczeniu, choć stanowi krok naprzód, nie jest wystarczająca do wdrożenia całego strategicznego planu, który zakłada łącznie 13 dziennych połączeń w obie strony (dziewięć z Turynu do Neapolu i cztery z Turynu do Wenecji). Bez tej minimalnej oferty, firma SNCF nie będzie miała warunków do uzasadnienia utrzymania działalności we Włoszech. – Dlatego kluczowe będzie, aby operator zapewnił terminową realizację dodatkowych zobowiązań, analizując zmianę kryteriów przydzielania wolnej przepustowości, aby zapewnić SNCF Voyages Italia dostęp do dodatkowych slotów kolejowych, o które wcześniej wnioskowano – wyjaśnia francuska firma. Drugim niezbędnym warunkiem wprowadzenia nowej usługi SNCF we Włoszech jest stabilność dostępu do włoskich zakładów utrzymania oraz uzyskanie certyfikacji pociągów.