Rząd przyjął projekty ustaw dotyczących infrastruktury transportowej

Ustawy stanowią wykonanie przyjętej 22 lutego 2005 r. "Strategii restrukturyzacji i prywatyzacji Grupy PKP S.A." Strategia określa podstawowe założenia dotyczące działań, które będą podejmowane w spółkach Grupy PKP w latach 2005 - 2007 oraz polityki transportowej państwa opartej na koncepcji zrównoważonego rozwoju i aktywizacji kolei.

Projekt ustawy o Funduszu Kolejowym

Głównym celem ustawy o Funduszu Kolejowym jest zapewnienie dodatkowych środków finansowych na utrzymanie i inwestycje infrastruktury kolejowej w zakresie wynikającym z programów rozwoju infrastruktury transportowej. Ustawa ta umożliwi również, przejściowo w 2005 r., ministrowi właściwemu do spraw transportu dofinansowanie międzywojewódzkich przewozów pasażerskich wykonywanych w ramach umowy o świadczenie usług publicznych. Ponadto środki Funduszu będą mogły być wykorzystane na uregulowanie zaległych zobowiązań budżetu państwa wobec przewoźników kolejowych, wynikających z braku pełnego pokrycia dotacjami przedmiotowymi w latach 2002 - 2003, a utraconych przez przewoźników kolejowych przychodów z tytułu obowiązujących ustawowych ulg taryfowych w krajowych przewozach pasażerskich.

Na mocy projektowanej ustawy zostanie utworzony Fundusz Kolejowy, który będzie działał jako wyodrębniony rachunek bankowy prowadzony przez Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK).

Projekt ustawy o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego

Ustawa o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego ma zastąpić dotychczasową ustawę o finansowaniu dróg publicznych, rozszerzając jej zakres o ogólne zasady finansowania budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony infrastruktury kolejowej.

Ĺšródłem finansowania wydatków związanych z infrastrukturą transportu lądowego będzie nie mniej niż 14% planowanych na dany rok wpływów z podatku akcyzowego od paliw silnikowych.

Projekt ustawy zakłada, iż począwszy od 2006 roku wielkość środków finansowych przeznaczanych przez ministra właściwego do spraw transportu na utrzymanie infrastruktury kolejowej zarządzanej przez PKP PLK S.A., będzie określana zgodnie z realizowaną polityką transportową Rządu i będzie zawarta w corocznym kontrakcie z PKP PLK S.A., który będzie zobowiązywał ten podmiot do prowadzenia polityki taryfowej w ramach przejrzystego systemu oraz do uzyskiwania określonych celów ekonomicznych, m.in. w zakresie poziomu kosztów.

Wejście w życie ustawy o Funduszu Kolejowym oraz o finansowaniu transportu lądowego umożliwi realizację polityki transportowej rządu, dotyczącej m. in. zachowania znaczącego udziału transportu kolejowego w strukturze przewozów w Polsce. W efekcie będzie możliwe obniżenie opłat za dostęp do linii kolejowych i tym samym poprawa konkurencyjności transportu kolejowego.

Projekt ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"

W projekcie ustawy o zmianie ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego PKP zawarto przede wszystkim rozwiązania usprawniające restrukturyzację majątkową PKP S.A., w celu umożliwienia i przyśpieszenia procesów prywatyzacji spółek zależnych. Projekt wprowadza też niezbędne zmiany wynikające z praktyki stosowania dotychczasowej ustawy oraz zmiany o charakterze poprawek legislacyjnych.

Przewiduje się, iż z mocy ustawy nastąpi przekształcenie PKP S.A. w Fundusz Mienia Kolejowego. Fundusz będzie następcą prawnym PKP S.A., spółką akcyjną Skarbu Państwa. Zmianie ulegnie przedmiot działalności w celu ograniczenia kosztów jej funkcjonowania. Dotychczasowe zadania spółki zostaną skoncentrowane na kwestiach związanych z nadzorem korporacyjnym, restrukturyzacją i prywatyzacją. Dotychczasowe funkcje związane z działalnością eksploatacyjną, inwestycyjną, zadania w zakresie obronności kraju oraz bezpieczeństwa transportu kolejowego zostaną włączone do zadań innych spółek, przede wszystkim PLK S.A. oraz Urzędu Transportu Kolejowego.

Projekt ustawy o transporcie kolejowym

W ustawie o zmianie ustawy o transporcie kolejowym zakłada się wprowadzenie zmian niektórych uregulowań dotyczących systemu funkcjonowania kolejnictwa. Najważniejsze przewidywane zmiany dotyczą finansowania utrzymania powszechnie dostępnej infrastruktury kolejowej oraz dofinansowania przewozów pasażerskich, wykonywanych w ramach świadczenia usług publicznych (przewozy międzywojewódzkie).

Zmiany dotyczą również zasad ustalania opłat za korzystanie z infrastruktury kolejowej. Celem zmian jest ułatwienie wdrożenia polityki sukcesywnego obniżania opłat za korzystanie z infrastruktury kolejowej. Wprowadza się także nieliczne zmiany wynikające z dwuletniej praktyki stosowania przepisów ustawy o transporcie kolejowym.

Zgodnie ze Strategią przewiduje się ułatwienia dotyczące realizacji inwestycji w infrastrukturę kolejową, analogicznie do istniejących rozwiązań ustawowych dotyczących inwestycji w infrastrukturę drogową, w szczególności w zakresie wykupu gruntów pod budowę nowych linii kolejowych.

Dofinansowanie z budżetu państwa i Funduszu Kolejowego kosztów remontu i utrzymania istniejącej infrastruktury kolejowej, umożliwi obniżenie kosztów dostępu do niej. Zadanie to będzie realizowane na podstawie umowy zawartej pomiędzy ministrem właściwym do spraw transportu a zarządcą infrastruktury kolejowej. Dzięki obniżeniu opłat za korzystanie z infrastruktury kolejowej przewoźnicy kolejowi, zarówno pasażerscy jak i towarowi, uzyskają dodatkowe środki, które będą mogli przeznaczyć na zakupy i modernizację taboru kolejowego.

Przewiduje się, że wszyscy przewoźnicy kolejowi realizujący usługi publiczne muszą być traktowani przez zarządcę infrastruktury w sposób niedyskryminujący.

Projekt ustawy wprowadza obowiązek zawierania umów ramowych o świadczenie usług publicznych jakimi są regionalne kolejowe przewozy osób na okres nie krótszy niż 3 lata i na ich podstawie zawierania umów na okres obowiązywania rozkładu jazdy pociągów.

Umowa ramowa ma być zawierana w terminie jednego miesiąca od dnia wyboru przewoźnika kolejowego. Dzięki umowom wieloletnim powinny ulec zmniejszeniu koszty świadczonych usług, gdyż przewoźnik uzyska stabilizację prowadzonej działalności w okresie dłuższym niż jeden rok.

Wprowadza się możliwość dotowania w ramach usług publicznych kolejowych przewozów osób wykonywanych w połączeniach międzywojewódzkich, pociągami krajowymi w których nie obowiązuje rezerwacja miejsc. Podmiotami uprawnionymi do zawarcia umowy o świadczenie takich przewozów będą minister właściwy do spraw transportu lub jednostki samorządu terytorialnego. Do przedmiotowych usług publicznych będą miały zastosowanie przepisy dotyczące regionalnych kolejowych przewozów osób.