Europejska Nagroda Kolejowa 2026 dla Polski

Edycja 2026, organizowana wspólnie przez Europejskie Stowarzyszenie Przemysłu Kolejowego (UNIFE) i Wspólnotę Europejskich Przedsiębiorstw Kolejowych i Infrastrukturalnych (CER), odbyła się podczas prestiżowej ceremonii w belgijskich Królewskich Muzeach Sztuk Pięknych w Brukseli. Inicjatywa Rail Trailblazer opiera się na wspólnym liście do Komisji Europejskiej, podpisanym przez premierów i szefów rządów, w którym kraje wzywają UE do przyspieszenia rozwoju prawdziwie europejskiej sieci kolei dużych prędkości. Wspólne wezwanie do działania znacząco wzmocniło rosnący impet polityczny wspierający rozwój kolei dużych prędkości w Europie jako dźwignię zwiększonej mobilności i wzrostu gospodarczego.

Polska prezydencja w Radzie UE zdobyła tytuł Czempiona Kolejnictwa za realizację wyjątkowo bogatego programu na rzecz kolei. Przez cały okres swojej kadencji Polska podkreślała kolej jako jeden z najważniejszych priorytetów politycznych, poświęcając tak potrzebną uwagę kwestiom takim jak innowacje i inwestycje. Działania prezydencji umocniły kluczową rolę europejskiego transportu kolejowego i przemysłu kolejowego we wzmacnianiu europejskiej konkurencyjności i odporności.

Wpływ obu inicjatyw można było już dostrzec w Planie Komisji Europejskiej dotyczącym kolei dużych prędkości oraz Pakiecie Mobilności Wojskowej, przedstawionych pod koniec 2025 r., co pokazuje znaczący wpływ wkładu obu krajów.

Ponadto, CER i UNIFE ogłosiły podpisanie wspólnej deklaracji w imieniu europejskiego sektora zaopatrzenia kolei oraz europejskich kolei. Deklaracja ta stanowi wyraz wspólnego zobowiązania do współpracy w celu zapewnienia dalszego finansowania, modernizacji, harmonizacji i rozbudowy europejskiej sieci kolejowej. Porusza również kwestię konieczności obniżenia kosztów systemu, inwestowania w badania i innowacje oraz zapewnienia realizacji wszystkich celów w zakresie kolei dużych prędkości i mobilności wojskowej, aby zapewnić korzyści i lepszą ochronę obywatelom w całej Europie.

Nagrodę Rail Trailblazer Award 2026 w imieniu krajów, które współpracowały przy tworzeniu listu dotyczącego kolei dużych prędkości, odebrali: łotewski minister transportu Atis Švinka, rumuński sekretarz stanu w Ministerstwie Transportu i Infrastruktury Ionuț-Cristian Săvoiu, słowacka sekretarz stanu w Ministerstwie Transportu Denisa Žiláková, estoński sekretarz generalny w Ministerstwie Klimatu Marten Kokk, czeski zastępca szefa Stałego Przedstawicielstwa przy Ambasadzie UE Štěpán Černý, węgierska zastępca Stałego Przedstawiciela przy Ambasadzie UE Katalin Molnár, włoski zastępca Stałego Przedstawiciela przy Ambasadzie UE Marco Canaparo, litewski zastępca Stałego Przedstawiciela przy Ambasadzie UE Robertas Bružilas oraz hiszpański zastępca Stałego Przedstawiciela przy Ambasadzie UE Oriol Escalas Nolla.

Podsekretarz stanu w polskim Ministerstwie Infrastruktury Piotr Malepszak odebrał w imieniu polskiego rządu nagrodę Rail Champion 2026.

W uroczystości wzięli udział również: Alexis Vafaedes, cypryjski minister transportu w imieniu cypryjskiej prezydencji w Radzie UE; posłanka do Parlamentu Europejskiego i wiceprzewodnicząca Komisji Transportu i Turystyki Sophia Kircher; oraz dyrektor generalna Komisji Europejskiej ds. mobilności i transportu Magda Kopczyńska.

Na początku uroczystości minutą ciszy uczczono pamięć ofiar wypadków kolejowych w Hiszpanii i ataku dronów na pociąg pasażerski na Ukrainie. Sektor kolejowy, przedstawiciele Unii Europejskiej i decydenci polityczni nadal składają serdeczne kondolencje osobom dotkniętym tymi tragediami.

– Dzisiejsze nagrody zbiegają się w czasie, gdy kolej znajduje się w centrum strategicznych wyborów Europy, od odporności i bezpieczeństwa po zrównoważony rozwój i konkurencyjność. Przywództwo polskiej prezydencji, uhonorowane nagrodą Rail Champion Award, oraz wspólne wezwanie państw UE do stworzenia prawdziwie europejskiej sieci kolei dużych prędkości, uhonorowane nagrodą Rail Trailblazer Award, pokazują, co można osiągnąć, gdy wola polityczna zjednoczy się, wspierając kolej. Wraz z przemysłem i decydentami, koleje budują fundamenty silniejszej, bardziej konkurencyjnej i połączonej Europy dla przyszłych pokoleń. Jestem szczególnie dumny, że CER i biuro PKP w Brukseli zaangażowały się i zainicjowały tak wiele ważnych działań na rzecz kolei podczas polskiej prezydencji – powiedział Alan Beroud, przewodniczący Rady Dyrektorów ds. Kolejnictwa i prezes zarządu PKP.

– Polska wykorzystała swoją prezydencję, aby promować europejską agendę kolejową i wzmocnić pozycję branży dostaw kolejowych w imponujący sposób. Przewodnicząc programowi konkurencyjności i uproszczeń oraz przygotowując kluczowe inicjatywy, takie jak propozycje dotyczące nowego Budżet UE i pakiet UE dotyczący mobilności wojskowej, Polska wykazała się prawdziwym przywództwem w promowaniu europejskiego sektora dostaw kolejowych”. „Zjednoczyliśmy się w dążeniu do realizacji tych ambicji poprzez tę wspólną deklarację sektora kolejowego, która koncentruje się na tym, czego sektor kolejowy potrzebuje, aby odnieść sukces – w tym na przyspieszonym wdrażaniu ERTMS® i obniżeniu kosztów systemu – powiedział Michael Peter, przewodniczący UNIFE i prezes zarządu Siemens Mobility.

– Gratulacje dla laureatów Europejskiej Nagrody Kolejowej 2026! Z przyjemnością stoję dziś z Państwem, aby uhonorować kolej i Państwa pracę, która przyczyniła się do rozwoju kolei w całej Europie. Dla Komisji, jak i dla mnie, nasza wizja kolei w Europie to spójny, silny i odporny system kolejowy, w którym harmonizacja zapewnia bezpieczeństwo i niższe koszty, a konkurencja napędza efektywność i przystępność cenową. Razem urzeczywistniamy tę wizję – powiedziała Magda Kopczyńska, Dyrektor Generalna ds. Mobilności i Transportu, Komisja Europejska.

– Transport to nie tylko mobilność – to bezpieczeństwo. Sabotażowe ataki na polskie koleje w zeszłym roku to udowodniły. Podczas polskiej prezydencji uczyniliśmy bezpieczeństwo filarem konkurencyjnego i dobrze finansowanego europejskiego systemu transportowego. Dziś polskie podejście wyznacza kierunek dla przyszłości kolei w Europie – powiedział Piotr Malepszak, Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury RP.

Europejska Nagroda Kolejowa, organizowana wspólnie przez Stowarzyszenie Europejskiego Przemysłu Dostaw Kolejowych (UNIFE) i Wspólnota Europejskich Przedsiębiorstw Kolejowych i Infrastrukturalnych (CER) celebruje osiągnięcia inspirujących osób, których błyskotliwe pomysły, innowacyjne rozwiązania i odważne inicjatywy polityczne przyczyniły się do rozwoju, wzmocnienia i poprawy sytuacji kolei dziś i w przyszłości. Wydarzenie, którego pierwsza edycja odbyła się w 2007 roku, co roku przyciąga ponad 600 gości z całej Europy, w tym polityków wysokiego szczebla i interesariuszy z branży transportowej. Nagroda pieniężna jest przekazywana na cele charytatywne. W tym roku Ukraiński Czerwony Krzyż został wybrany do otrzymania darowizny w wysokości 10 000 euro.