Metro: Bismarck, truskawki i słonie na Powiślu
Ściany szczelinowe są pierwszym poważnym elementem konstrukcyjnym, jaki powstaje na placach budowy przyszłych stacji metra i wentylatorni. Łącznie dla centralnego odcinka II linii metra trzeba zbudować ich osiem kilometrów.
Żelbetowe ściany szczelinowe docelowo służyć mają za ściany konstrukcyjne przyszłych podziemnych obiektów, jednak w czasie budowy ich zadaniem jest ochrona wykopu przed osuwaniem się ziemi i wodami gruntowymi.
Budowa ścian szczelinowych to efekt końcowy szeregu prac, jakie wpierw należy wykonać na placu budowy. Po zrobieniu przekładek instalacji kolidujących z budową, wykonywany jest głęboki na 1-1,5 m wykop pod zbrojenia murków prowadzących (pisaliśmy o nich w w zeszłym tygodniu w dziale o II linii). Następnie, po ich zbudowaniu, specjalne koparki wybierają ziemię na całej długości wykopu spomiędzy murków, co nazywa się głębieniem szczeliny. Wykop jest jednocześnie wypełniany bentonitem – do tak przygotowanych szczelin wprowadzane są klatki zbrojeniowe przyszłych ścian, które są następnie betonowane. Umieszczane są też urządzenia dla pomiaru odchyleń i prawidłowości zachowywania się konstrukcji w czasie budowy i eksploatacji.
Ściany szczelinowe budowane są sekcjami i mają zazwyczaj grubość 60-80 cm, szerokość 2,8 m i głębokość do nawet 35 m pod ziemią. Generalnie najgrubsze ściany stosuje się w obiektach komunikacyjnych, jednak obecnie jedną z najgrubszych ścian w Polsce ma warszawski hotel Hyatt (100 cm grubości). Hyatta i tak zdeklasuje teraz budowa metra.
Najbardziej masywna ściana w Polsce powstaje na budowie stacji C-13 Powiśle – jej grubość wyniesie 140 cm. Dla zbudowania jednej tylko sekcji o długości ok. 3 metrów i głębokości 33 metrów, budowniczowie będą musieli zużyć ok. 100 m3 betonu (10 wypełnionych betonowozów) o wadze 231 ton. Odpowiada to wadze 50 dorosłych słoni afrykańskich. Łącznie na tej stacji trzeba wykonać ok. 400 m ścian szczelinowych. Potrzeba do tego ok. 18 000 m3 betonu (ok. 1800 betonowozów!). Waga całej konstrukcji wyniesie 45 tys. ton. Tyle mniej więcej Polacy zjadają truskawek w ciągu roku. Taką wyporność miał również Bismarck – jeden z największych pancerników II wojny światowej.
Łączna długość ścian szczelinowych dla stacji i wentylatorni centralnego odcinka II linii wyniesie ok. 8 km. Najpłycej będą one posadowione na stacji C-15 Dworzec Wileński (ok. 14 m pod ziemią), najgłębiej natomiast na stacjach C-12 Nowy Świat i C-13 Powiśle (ok. 30 m pod ziemią).