W planie zaproponowano podjęcie ponad 20 konkretnych krótko- i długoterminowych działań służących usprawnieniu połączeń transportowych, a także poprawie ich bezpieczeństwa i niezawodności. Jednocześnie plan umożliwi większą integrację rynku, która przyniesie korzyści zarówno dla UE, jak i jej sąsiednich regionów. Plan przedstawili wspólnie 7 lipca 2011 r. wiceprzewodniczący Komisji Europejskiej odpowiedzialny za transport Siim Kallas oraz komisarz ds. rozszerzenia i polityki sąsiedztwa Stefan Füle.

Wiceprzewodniczący Siim Kallas stwierdził: „Swoboda przemieszczania się to coś oczywistego dla Europejczyków. Nie powinna się ona jednak kończyć na granicy Unii. Jeśli chcemy dziś tworzyć prawdziwe relacje z naszymi sąsiadami, musimy zapewnić infrastrukturę, która ma zasadnicze znaczenie dla przepływu towarów i osób przez granice, oraz zlikwidować biurokrację i »wąskie gardła«.”

Komisarz Füle powiedział: „W nowej, ambitnej europejskiej polityce sąsiedztwa, której realizację rozpoczęto 25 maja br., oferujemy naszym wschodnim i południowym sąsiadom głębszą integrację gospodarczą. W niniejszym planie działania proponuje się konkretne działania w dziedzinie transportu, które zamierzamy wdrożyć na korzyść obywateli i przedsiębiorstw w Unii oraz regionach z nią sąsiadujących.”

Współpraca w dziedzinie transportu z regionami sąsiadującymi z UE była dotychczas prowadzona w ramach szeregu dwustronnych i regionalnych inicjatyw (istnieje już na przykład regionalna inicjatywa w dziedzinie transportu dotycząca południowych krajów sąsiadujących). Nowy plan działania opiera się na dotychczasowych osiągnięciach, a także wzmacnia szczególne powiązania ze wschodem i przekłada regionalną współpracę w dziedzinie transportu na wspólną politykę.

Najważniejsze działania służące połączeniu systemów transportowych UE i jej sąsiadów obejmują:

• rozszerzenie zakresu unijnego wewnętrznego rynku lotniczego i jednolitej europejskiej przestrzeni powietrznej o sąsiednie regiony;
• połączenie transeuropejskiej sieci transportowej z infrastrukturą sąsiadów UE w ramach priorytetowych projektów w dziedzinie transportu;
• lepsze wykorzystanie potencjału towarowych przewozów kolejowych poprzez otwarcie rynków oraz usunięcie barier technicznych takich jak różnice w szerokości torów;
• uwzględnienie realizacji regionalnej współpracy w dziedzinie transportu poprzez ustanowienie panelu partnerstwa wschodniego ds. transportu w celu monitorowania współpracy ze wschodnimi sąsiadami;
• zapewnienie sprawniejszego transportu morskiego z krajami sąsiednimi, wraz z włączeniem ich w perspektywie długoterminowej do „błękitnego pasa” swobodnej żeglugi w całej Europie i wokół niej;
• wspieranie krajów sąsiednich w poprawie bezpieczeństwa na drogach.
• Szczegóły na temat ponad 20 działań określonych w planie działania znajdują się w dokumencie MEMO/11/488.
   

Działania te będą finansowane do 2013 r. z dostępnych zasobów poprzez lepszą priorytetyzację projektów i środków. W opublikowanym niedawno komunikacie dotyczącym budżetu dla strategii „Europa 2020” Komisja zaproponowała uelastycznienie ewentualnego finansowania strategicznych projektów w zakresie infrastruktury łączącej UE i jej sąsiadów. Będzie to przedmiotem negocjacji na temat przyszłych ram finansowych.

Jakie będą kolejne kroki?

Komisja przedstawi swój plan Radzie i Parlamentowi Europejskiemu. W ramach organizowanej przez polską prezydencję w dniach 24-25 października 2011 r. w Krakowie konferencji ministerialnej podejmie swą działalność nowy panel partnerstwa wschodniego ds. transportu, który będzie monitorował realizację działań na wschodzie.

Więcej informacji na temat współpracy z krajami sąsiednimi w dziedzinie transportu można znaleźć na stronie:
http://ec.europa.eu/transport/international/regional_cooperation/european-neighbourhood_en.htm